Pięć wysp
Do XVI wieku drzewo goździkowe rosło w jednym miejscu na Ziemi: na kilku wulkanicznych wysepkach Moluków — Ternate, Tidore, Moti, Makian i Bacan. Wszystko, co dalej wiadomo o goździkach, wynika z tej jednej okoliczności.
A mimo to w mieście Terqa nad Eufratem archeolodzy znaleźli goździki w domu datowanym na mniej więcej 1720 rok p.n.e. Prawie dziesięć tysięcy kilometrów od jedynego miejsca, w którym wtedy rosły, i trzy i pół tysiąca lat przed tym, zanim Europa dowiedziała się, skąd się je przywozi.
Kronika jednej przyprawy
Między pierwszym a ostatnim wierszem jest trzy tysiące siedemset lat, i przez prawie cały ten czas goździk pozostawał tym samym pąkiem z tych samych wysp.
Goździki w domu mieszkalnym w Terqa nad Eufratem — najwcześniejsze znane znalezisko poza Molukami.
Chiński traktat „Han guan yi” opisuje zwyczaj: przed audiencją u cesarza urzędnik trzyma goździk w ustach.
Po chińsku nazywa się go przyprawą kurzego języczka — od kształtu pąka.
Goździki docierają do Rzymu. Skąd się je wozi, nie wie w Europie nikt i nie będzie wiedział jeszcze półtora tysiąca lat.
Duńsko-norweski okręt flagowy „Gribshunden” tonie u szwedzkiego brzegu z goździkami na pokładzie — najstarsze znalezisko tej przyprawy w Europie Północnej.
Holenderska Kompania Wschodnioindyjska próbuje zamknąć goździki na sobie tak samo, jak zamknęła gałkę muszkatołową.
Z gałką się udało: rosła na garstce wysp Banda. Z goździkami nie — drzewa rosły zbyt szeroko po Molukach, żeby dało się tego upilnować.
Francuzi wywożą sadzonki z Ternate, z drzewa o imieniu Afo, które miało wtedy 350–400 lat.
Trafiają na Mauritius i Seszele, stamtąd do Gujany Francuskiej, na Martynikę i Saint-Domingue. Monopolu już nie ma.
Indonezja jest największym producentem na świecie, ale eksportuje tylko 10–15% zbiorów.
Resztę kraj wypala sam: goździki idą do kreteków, miejscowych papierosów mieszanych z tytoniem.
Kup całe goździki
Całe pąki, nie mielone — to one trzymają olejek, o którym jest cały ten tekst.
Oferta prowadzi do sklepu DOZ.pl. Cena sprawdzona 13 października 2026 i może się zmienić.